Τα πιο αρχαία μνημεία της βυζαντινής τέχνης που έχουμε στην Ελλάδα, βρίσκουνται στη Θεσσαλονίκη.
Στα χρόνια της βασιλείας των Βυζαντινών, η Θεσσαλονίκη ήταν η δεύτερη Κωνσταντινούπολη. Μα κι από τα χρόνια των Ρωμαίων ήτανε πολύ τιμημένη, κι από τότε στέκεται ακόμα η αψίδα του Γαλέριου. Φαίνεται πως αυτού του ίδιου του αυτοκράτορα μαυσωλείο ήτανε κ’ η παράξενη εκκλησιά του Αγίου Γεωργίου, που θέλουνε να τη δώσουνε οι δικοί μας στους τούρκους για να την κάνουνε τζαμί!
Αυτό το σεβάσμιο χτίριο στέκεται χίλια εξακόσια πενηνταεφτά χρόνια. Όπως είπαμε, στην αρχή χτίστηκε για μαυσωλείο. Μαυσωλεία λέγανε τα χτίρια που βάζανε μέσα τις λάρνακες με τα λείψανα των επίσημων ανθρώπων, και τα είπανε έτσι από το πρώτο τέτοιο μεγαλοπρεπές μνήμα που έχτισε η Αρτεμισία, η βασίλισσα της Αλικαρνασσού, για τον αγαπημένο άντρα της Μαύσωλο, που πέθανε πριν απ’ αυτή, έργο των αρχιτεκτόνων Πυθέου και Σατύρου, που σωζότανε ως τα χρόνια του Γρηγορίου του Ναζιανζηνού, όπως γράφει ο ίδιος.
